Ριζιτική συνδρομή αυχένα
Ριζιτική Συνδρομή Αυχένα
Τι είναι
Η ριζιτική συνδρομή αυχένα ή αυχενική ριζοπάθεια είναι μία πάθηση που εμφανίζεται στην περίπτωση που συμπιέζεται μία ή περισσότερες αυχενικές ρίζες. Η βλάβη αυτή στον αυχένα, συνήθως, δίνει συμπτώματα και στις περιοχές που νευρώνει η συγκεκριμένη ρίζα, δηλαδή του ώμου και των άνω άκρων. Η αυχενική πιεστικού τύπου ριζοπάθεια οφείλεται σε μία πληθώρα προβλημάτων που αφορούν τις οστικές δομές και τα μαλακά μόρια, όπως οι εκφυλιστικές αλλοιώσεις των μεσοσπονδύλιων δίσκων, οι κήλες δίσκου ή τα οστεόφυτα, οδηγώντας σε νευρολογική δυσλειτουργία στον αυχένα.
Αιτίες πάθησης
1.
Κήλη μεσοσπονδύλιου δίσκου: Όταν εμφανίζεται δισκοκήλη υπάρχει περίπτωση η κήλη να πιέζει την νευρική ρίζα και να εμφανίζεται πόνος. Η δισκοκήλη στον αυχένα συμβαίνει όταν ο μαλακός πυρήνας ενός μεσοσπονδύλιου δίσκου προβάλλει πέρα από τα φυσιολογικά όρια και πιέζει τη γειτονική αυχενική ρίζα. Η πίεση αυτή προκαλεί τοπικό πόνο στον αυχένα, ο οποίος αντανακλά στα άνω άκρα.
2.
Εκφυλιστική δισκική νόσος: Εμφανίζεται, όταν ο δίσκος εξασθενεί και οι σπόνδυλοι δεν κινούνται φυσιολογικά, με αποτέλεσμα οι ρίζες να συμπιέζονται. Με την πάροδο της ηλικίας, οι μεσοσπονδύλιοι δίσκοι χαρακτηρίζονται από απώλεια ελαστικότητας, με αποτέλεσμα η αυχενική μοίρα να χάνει την φυσιολογική της κινητικότητα. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε συμπίεση των αυχενικών ριζών προκαλώντας χρόνιο πόνο αλλά και νευρολογικά συμπτώματα. Η εκφυλιστική δισκική νόσος αποτελεί την κύρια αιτία ριζιτικής συνδρομής αυχένα σε ενήλικες.
3.
Σπονδυλική στένωση: Όταν οι σπόνδυλοι εκφυλίζονται, μπορεί να δημιουργηθούν οστεόφυτα, προκαλώντας μυελοπάθεια και ριζοπάθεια. Η πίεση των νεύρων μπορεί να προκαλεί πόνο στον αυχένα, μούδιασμα, μυρμήγκιασμα και αδυναμία στα άνω άκρα, ενώ η πίεση του νωτιαίου μυελού μπορεί να οδηγήσει σε δυσκολία στο περπάτημα ή απώλεια συντονισμού των άκρων. Η σπονδυλική στένωση αποτελεί συχνή αιτία ριζιτικής συνδρομής αυχένα στους ηλικιωμένους και η εξέλιξή της πάθησης είναι σταδιακή, συχνά χωρίς έντονα συμπτώματα στην αρχή.
Ριζιτική συνδρομή αυχένα
Συμπτώματα
Τα πιο συχνά συμπτώματα περιλαμβάνουν:
- Πόνος στον αυχένα που επεκτείνεται στον ώμο και στο χέρι
Ο πόνος αρχικά ξεκινά από την περιοχή τουαυχένα, όμως, μπορεί να αντανακλά στον ώμο και τα δάκτυλα, ακολουθώντας την πορεία της νευρικής ρίζας, που έχει επηρεαστεί. Ο πόνος αυτός μπορεί να είναι οξύς ή χρόνιος και σε ορισμένες περιπτώσεις γίνεται ακόμη πιο έντονος με την κινήση του κεφαλιού ή με την ανύψωση του χεριού.
- Υπαισθησία-παραισθησία (μούδιασμα-“μυρμήγκιασμα”)
Οι ασθενέις με αυχενική ριζοπάθεια συχνά αναφέρουν:
- Μούδιασμα ή αίσθημα “μυρμηγκιάσματος” στα χέρια ή τα δάκτυλα
- Αλλαγές στην ευαισθησία (για παράδειγμα, δυσκολία στην αίσθηση θερμοκρασίας ή της αφής)
- Συμπτώματα που εμφανίζονται ή/και επιδεινώνονται τη νύχτα, επηρεάζοντας τον ύπνο (νυχτερινός πόνος)
- Μυική Αδυναμία
Η πίεση της νευρικής ρίζας μπορεί να μειώσει τη δύναμη κάποιων μυϊκών ομάδων, με αποτέλεσμα:
- Τη δυσκολία χρήσης των χεριών
- Τη μειωμένη αντοχή σε κινήσεις που απαιτούν δύναμη των άνω άκρων
Σοβαρότερες περιπτώσεις μπορεί να οδηγήσουν σε απώλεια συντονισμού των άκρων.
Τα συμπτώματα της ριζιτικής συνδρομής αυχένα μπορεί να διαφέρουν ανάλογα με το σημείο στο οποίο βρίσκεται η συμπιεσμένη ρίζα.
Σε κάποιους ασθενείς, ο πόνος ή η αδυναμία μπορεί να επηρεάζει περισσότερο το ένα χέρι από ότι το άλλο. Σε κάθε περίπτωση η έγκαιρη αξιολόγηση και διάγνωση των συμπτωμάτων είναι ιδιαιτέρως σημαντική για την αποφυγή μόνιμης νευρολογικής βλάβης.
Ριζιτική συνδρομή αυχένα
Διάγνωση
Η διάγνωση ριζιτικής συνδρομής αυχένα βασίζεται στον συνδυασμό της κλινικής εξέτασης και των απεικονιστικών εξετάσεων ,για να εντοπιστεί η ακριβής θέση και η σοβαρότητα της συμπίεσης των νευρικών ριζών.
Κλινική εξέταση
Ο χειρουργός σπονδυλικής στήλης πραγματοποιεί λεπτομερή νευρολογικό έλεγχο, αξιολογώντας:
- Τη μυϊκή δύναμη στα άνω άκρα
- Τα αντανακλαστικά και την αισθητικότητα για την διάγνωση πιθανών διαταραχών στα νεύρα
- Την κινητικότητα του αυχένα, ώστε να εντοπίσει το σημείο πίεσης και ενδεχόμενοι περιορισμοί στην κίνηση
Απεικονιστικές εξετάσεις
Οι απεικονιστικές εξετάσεις περιλαμβάνουν:
- MRI – Μαγνητική Τομογραφία, όπου είναι η βασική μέθοδος για τον εντοπισμό της δισκοκήλης, της σπονδυλικής στένωσης και των εκφυλιστικών αλλοιώσεων
- Όπου απαιτείται πραγματοποιείται αξονική τομογραφία και ακτινογραφίες, μέθοδοι χρήσιμες για την απεικόνιση των οστεοφύτων
Η διάγνωση γίνεται πάντα σε συνδυασμό με τα συμπτώματα και την κλινική εικόνα, του ασθενούς, ενώ η έγκαιρη διάγνωση από έμπειρο χειρουργό αυξάνει σημαντικά την πιθανότητα επιτυχούς συντηρητικής ή χειρουργικής θεραπείας.
Ριζιτική συνδρομή αυχένα
Θεραπεία
Η θεραπεία της ριζιτικής συνδρομής αυχένα εξαρτάται από τη σοβαρότητα των συμπτωμάτων και την ανταπόκριση στη συντηρητική αγωγή. Σε ασθενείς που δεν παρουσιάζουν βελτίωση εντός 2-3 μηνών με φυσιοθεραπεία, κολλάρο και φαρμακευτική αγωγή, τότε προτείνεται η χειρουργική αντιμετώπιση.
-
1.Πρόσθια αυχενική δισκεκτομή και σπονδυλοδεσία αυχένα (ACDF)
Αν ο ασθενής με σπονδυλική στένωση αυχένα εξακολουθεί μετά τη συντηρητική θεραπεία να έχει προβλήματα με πόνο που ακτινοβολεί στο χέρι, παρά τη συντηρητική αγωγή, τότε το χειρουργείο είναι η ενδεδειγμένη λύση. Η πρόσθια αυχενική δισκεκτομή και σπονδυλοδεσία αυχένα (ACDF) είναι μία συχνή επέμβαση για την αντιμετώπιση συμπτωμάτων της εκφύλισης και της κήλης του μεσοσπονδύλιου δίσκου του αυχένα.
Όλος ο δίσκος αφαιρείται και αντικαθίσταται συνήθως από ένα τεχνητό μόσχευμα (κλωβός). Οι σπόνδυλοι σταθεροποιούνται είτε με μία μεταλλική πλάκα είτε με βίδες διαμέσω του κλωβού. Απώτερος σκοπός της ACDF είναι να αφαιρεθούν τα οστεόφυτα και οι κήλες που πιέζουν τα νεύρα και να ακινητοποιηθεί το μεσοσπονδύλιο διάστημα για να ελαττωθεί ο πόνος. Η ACDF είναι κατάλληλη ιδιαίτερα για ασθενείς με επίμονη αυχενική ριζοπάθεια, που δεν ανταποκρίθηκαν στη συντηρητική θεραπεία, και αποτελεί μια αποδεδειγμένα ασφαλή και αποτελεσματική μέθοδο για την αντιμετώπιση της ριζιτικής συνδρομής αυχένα.
-
2. Αρθροπλαστική δίσκου
Με την αρθροπλαστική δίσκου, ακολουθείται η ίδια προσέγγγιση μόνο που αντί να σταματήσουμε την κίνηση στον δίσκο που αφαιρείται τοποθετείται ένας τεχνητός δίσκος που σκοπεύει στην αναπλήρωση της λειτουργίας του δίσκου μετά την απελευθέρωση όλων των νεύρων και του νωτιαίου μυελού. Όπως ένας φυσιολογικός, έτσι και ο τεχνητός δίσκος μπορεί να λειτουργεί κάνοντας όλες τις κινήσεις που απαιτούνται ώστε να μην επηρεαστεί η κινηματική και η εμβιομηχανική του αυχένα. Η αρθροπλαστική δίσκου, αποτελεί μία σύγχρονη εναλλακτική της ACDF, η οποία διατηρεί την κινητικότητα του αυχενικού δίσκου.
Η αρθροπλαστική δίσκου γίνεται με πρόσθια προσπέλαση στην αυχενική μοίρα και μία μικρή τομή στον λαιμό και προσπέλαση μεταξύ των μυών και των ευγενών δομών της τραχείας και του οισοφάγου. Αξίζει να σημειωθεί ότι επειδή δεν τραυματίζεται ούτε «κόβεται» κάποιος μυς, ο μετεγχειρητικός πόνος είναι πραγματικά ελάχιστος. Ο δίσκος αφαιρείται, τα οστεόφυτα καθαρίζονται και γίνεται η προετοιμασία για την εμφύτευση. Ο ασθενής επιστρέφει σε 1 ημέρα σπίτι του, όπως άλλωστε και στην περίπτωση της σπονδυλοδεσίας. Η αρθροπλαστική δίσκου εξασφαλίζει φυσιολογική κινητικότητα, σταθερότητα,μειώνοντας τον κίνδυνο πρόωρης εκφύλισης στους γειτονικούς δίσκους.
-
3.Οπίσθια Αποσυμπίεση – τρηματοτομή
Στις εκτεταμένες εκφυλιστικές αλλοιώσεις επιλέγεται η οπίσθια αποσυμπίεση – προσπέλαση, η οποία συνδυάζεται με την τρηματοτομή.
- Πραγματοποιείται μόνο μία τομή στην πίσω επιφάνεια του αυχένα και προσπέλαση υπό ακτινολογική καθοδήγηση στο επίπεδο της τρηματικής στένωσης.
- Πραγματοποιείται διάνοιξη του τρήματος και απελευθέρωση της νευρικής ρίζας που βρίσκεται υπό πίεση.
- Η επέμβαση μειώνει άμεσα τον πόνο και η κινητοποίηση του ασθενούς γίνεται την ίδια ημέρα
Αυτή η μέθοδος χρησιμοποιείται, όταν η πρόσθια προσπέλαση δεν είναι επαρκής ή ενδείκνυται για συγκεκριμένα επίπεδα πίεσης.
-
4.Επισκληρίδιες περινευρικές εγχύσεις
Οι επισκληρίδιες ή περινευρικές εγχύσεις χρησιμοποιούνται για διάγνωση και προσωρινή ανακούφιση του πόνου. Οι εγχύσεις αυτές είναι ιδιαίτερα χρήσιμες για τον εντοπισμό του σημείου πίεσης και για την προσωρινή μείωση των συμπτωμάτων, ενώ σε συνδυασμό με φυσικοθεραπεία μπορούν να καθυστερήσουν ή και να αποκλείσουν την ανάγκη χειρουργικής επέμβασης.
Γίνονται σε περιβάλλον χειρουργείου, χωρίς νάρκωση, υπό ακτινολογική καθοδήγηση, με διάρκεια που δεν ξεπερνάει τα 20 λεπτά και οι ασθενείς μπορούν να επιστρέψουν στις καθημερινές τους δραστηριότητες άμεσα.
