Κήλη Μεσοσπονδύλιου Δίσκου – Δισκοκήλη
Δισκοκήλη – Κήλη Μεσοσπονδυλίου Δίσκου (Μέση & Αυχένας):
Τι είναι
Ο δίσκος της σπονδυλικής στήλης είναι σαν λαστιχένιο ζελέ που στο κέντρο του διατηρεί έναν πιο μαλακό πυρήνα, ο οποίος περιβάλλεται από σκληρό περίβλημα. Η κήλη μεσοσπονδύλιου δίσκου (δισκοκήλη) εμφανίζεται, όταν μέρος του μαλακού σημείου προβάλλει προς τα έξω, μέσα από το σκληρό «περιτύλιγμα».
Άμεσο αποτέλεσμα είναι ο ερεθισμός των παρακείμενων νεύρων, οδηγώντας σε πόνο, μουδιάσματα και αδυναμία στο χέρι ή το πόδι, ανάλογα με το επίπεδο της σπονδυλικής στήλης που πάσχει.
- Στην οσφυϊκή μοίρα, τα συμπτώματα συχνά αντανακλούν στο κάτω άκρο και σχετίζονται με οσφυαλγία και ισχιαλγία.
- Στην αυχενική μοίρα, ο πόνος μπορεί να ακτινοβολεί στον ώμο, το χέρι ή τα δάκτυλα και να συνοδεύεται από αδυναμία.
Η δισκοκήλη αποτελεί μία από τις συχνότερες αιτίες νευρολογικού πόνου στη σπονδυλική στήλη και σχετίζεται τόσο με εκφυλιστικές αλλοιώσεις λόγω ηλικίας, όσο και με καταπόνηση, κακή στάση σώματος ή μακροχρόνια άρση βάρους.
Δισκοκήλη – Κήλη Μεσοσπονδυλίου Δίσκου:
Αίτια
Συνήθως η φυσιολογική φθορά – γήρανση επιφέρει τον εκφυλισμό δίσκου, και η αφυδάτωση καθιστά τους δίσκους ανελαστικούς και πιο επιρρεπείς σε ρωγμές. Η διαδικασία αυτή μπορεί να εξελίσσεται αργά και χωρίς συμπτώματα, έως ότου προκληθεί πίεση σε παρακείμενες νευρικές δομές.
Σε αρκετές περιπτώσεις, ένας τραυματισμός ή μία σοβαρή πτώση είναι πολύ συχνές αιτίες για να προκληθεί ή να επιταχυνθεί η δημιουργία μιας κήλης δίσκου. Ιδιαίτερα σε νεότερα άτομα, η οξεία κάκωση αποτελεί συχνή αιτία εμφάνισης δισκοκήλης με έντονα συμπτώματα.
Παράγοντες που αυξάνουν τον κίνδυνο κήλης μεσοσπονδύλιου δίσκου
Βάρος σώματος. Το αυξημένο σωματικό βάρος, ιδιαίτερα όταν υπερβαίνει τα φυσιολογικά όρια, ασκεί υπερβολική και χρόνια πίεση στους δίσκους της οσφυϊκής μοίρας. Η παρατεταμένη επιβάρυνση της μέσης συμβάλλει στην ταχύτερη εκφύλιση και αυξάνει την πιθανότητα εμφάνισης οσφυαλγίας και δισκοκήλης μέσης.
Επαγγελματική δραστηριότητα. Τα άτομα με απαιτητικά ή χειρωνακτικά επαγγέλματα, με συχνή άρση βάρους, επαναλαμβανόμενες κάμψεις διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο για εμφάνιση κήλης μεσοσπονδυλίου δίσκου. Επίσης, η παρατεταμένη καθιστική εργασία χωρίς σωστή εργονομία μπορεί να επιβαρύνει τη σπονδυλική στήλη.
Κληρονομικότητα. Μερικοί ασθενείς έχουν την προδιάθεση να αναπτύξουν κήλη δίσκου
Δισκοκήλη – Κήλη Μεσοσπονδυλίου Δίσκου:
Συμπτώματα
Το πρωταρχικό και συχνότερο σύμπτωμα της δισκοκήλης (κήλη μεσοσπονδυλίου δισκου) είναι ο πόνος, που εμφανίζεται στην οσφυϊκή μοίρα ή στην αυχενική μοίρα της σπονδυλικής στήλης. Ο πόνος προκύπτει κυρίως από την πίεση ή τον φλεγμονώδη ερεθισμό των νευρικών ριζών, που γειτνιάζουν με τον πάσχοντα δίσκο. Η ένταση, η διάρκεια και το σημείο που εμφανίζονται τω συμπτωμάτων εξαρτώνται από το μέγεθος της κήλης, τη θέση της και τον βαθμό συμμετοχής των νευρικών δομών.
Τα συνηθέστερα συμπτώματα της κήλης δίσκου, είναι:
-
1.
Πόνος στα κάτω άκρα, όταν η δισκοκήλη εντοπίζεται στο κάτω μέρος της μέσης, ο πόνος συχνά αντανακλά στα κάτω άκρα και εντοπίζεται συνήθως στους γλουτούς, στον μηρό, στη γάμπα και σε κάποιες περιπτώσεις, στο πέλμα. Ο πόνος αυτός μπορεί να είναι συνεχής ή περιοδικός, οξύς και συχνά επιδεινώνεται με το περπάτημα, την καθιστή θέση και την άρση βάρους. Η εικόνα αυτή είναι χαρακτηριστική της ισχιαλγίας. Όταν η δισκοκήλη αφορά την αυχενική μοίρα, ο πόνος εντοπίζεται στον αυχένα και μπορεί να επεκτείνεται μέχρι τους ώμους, τους βραχίονες, το αντιβράχιο αλλά και τα δάκτυλα. Οι ασθενείς εμφανίζουν πολλές φορές δυσκαμψία στον αυχένα και περιορισμό της κινητικότητας.
-
2.
Μυρμήγκιασμα στο τμήμα του σώματος, το οποίο νευρώνεται από τα νεύρα που έχουν προσληφθεί. Οι αισθητικές αυτές διαταραχές γίνονται πιο έντονες σε συγκεκριμένες κινήσεις και υποχωρούν με την ανάπαυση σε κάποιες περιπτώσεις. Η ύπαρξη, ωστόσο, επίμονων τέτοιων συμπτωμάτων αποτελεί ένδειξη ερεθισμού του νεύρου και απαιτεί ιατρική αξιολόγηση.
-
3.
Αδυναμία και εξασθένιση μυών (πάρεση – παράλυση). Ο ασθενής μπορεί να δυσκολεύεται να περπατήσει, να σηκώσει το πέλμα ή τα δάκτυλα και να αισθάνεται μειωμένη δύναμη στο χέρι ή το κράτημα αντικειμένων. Η εμφάνιση πάρεσης ή παράλυσης αποτελεί σοβαρό νευρολογικό σύμπτωμα και απαιτεί άμεση επίσκεψη στον ιατρό, καθώς μπορεί να υποδηλώνει σημαντική πίεση των νευρικών δομών.
Η ένταση των συμπτωμάτων δεν σχετίζεται πάντα άμεσα με το μέγεθος της δισκοκήλης. Μικρές κήλες μέσης μπορούν να προκαλέσουν έντονα συμπτώματα, ενώ μεγαλύτερες κήλες να είναι σχετικά ασυμπτωματικές ανάλογα με τη θέση που βρίσκονται και τη σχέση τους με τα νεύρα.
Επιπλοκές
Αυχενική δισκοκήλη
Η κήλη μεσοσπονδυλίου δίσκου μπορεί να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά με συντηρητικές ή χειρουργικές μεθόδους, σε ορισμένα περιστατικά όμως ενδέχεται να εμφανιστούν σοβαρές νευρολογικές επιπλοκές, ιδιαίτερα όταν η πίεση των νευρικών δομών είναι έντονη ή παρατεταμένη και δεν αντιμετωπιστεί εγκαίρως.
Μια μεγάλη κήλη στην αυχενική μοίρα μπορεί να προκαλέσει αυχενική μυελοπάθεια με σοβαρές και μη αναστρέψιμες νευρολογικές βλάβες (λειτουργική παράλυση), αν δεν αντιμετωπιστεί εγκαίρως.
Επιπλοκές
Οσφυϊκή δισκοκήλη
Μια σοβαρή αλλά σπάνια επιπλοκή της δισκοκήλης μέσης είναι η Ιππουριδική συνδρομή, κατά την οποία η δισκοκήλη συμπιέζει τα νεύρα της ιππουρίδας, ενός συμπλέγματος νεύρων που αποτελεί συνέχεια του νωτιαίου μυελού. Είναι μια σοβαρή νευρολογική κατάσταση που προκαλεί μερική ή ολική απώλεια της κινητικότητας των κάτω άκρων κι αποτελεί μία από τις πιο επείγουσες καταστάσεις της Χειρουργικής της Σπονδυλικής Στήλης.
Συμπτώματα πρέπει να κινητοποιήσουν άμεσα τον ασθενή, καθώς μπορεί να υποδηλώνουν σοβαρή νευρολογική επιπλοκή:
-
1.
Ο πόνος, το μούδιασμα ή η μυϊκή αδυναμία αυξάνονται σε βαθμό που δεν μπορεί να εκτελέσει τις συνήθεις καθημερινές δραστηριότητες και επεκτείνεται και στα δύο πόδια.
-
2.
Δυσλειτουργία της ουροδόχου κύστης ή του εντέρου, όπως ακράτεια ή δυσκολία ούρησης ακόμη και με πλήρη κύστη, ακράτεια κοπράνων.
-
3.
Αναισθησία «σέλας». Αυτή η προοδευτική απώλεια αίσθησης επηρεάζει τις περιοχές του σώματος που θα ακουμπούσαν μια σέλα, δηλαδή το εσωτερικό τμήμα των μηρών, το πίσω μέρος των ποδιών και την περιοχή γύρω από το ορθό.
Δισκοκήλη
Συντηρητική Θεραπεία
Η συντηρητική αντιμετώπιση της δισκοκήλης αποτελεί τον πρώτο και βασικό τρόπο θεραπείας για ασθενείς με ήπια έως μέτρια συμπτώματα και χωρίς επείγουσες νευρολογικές επιπλοκές. Στόχος είναι η ανακούφιση του πόνου, η μείωση της φλεγμονής και η αποκατάσταση της φυσιολογικής λειτουργίας της σπονδυλικής στήλης, χωρίς την ανάγκη χειρουργικής επέμβασης.
Η φαρμακευτική αγωγή περιλαμβάνει συνήθως αντιφλεγμονώδη φάρμακα και παυσίπονα, τα οποία μειώνουν τον πόνο, ενώ σε κάποιες περιπτώσεις μπορεί να χορηγηθούν μυοχαλαρωτικά. Η χρήση φαρμάκων πρέπει να γίνεται υπό αυστηρή ιατρική καθοδήγηση, ανάλογα με την ένταση των συμπτωμάτων.
Επίσης, η φυσικοθεραπεία αποτελεί μέρος της συντηρητικής θεραπείας. Στοχεύει στην ενδυνάμωση των μυών του κορμού για καλύτερη στήριξη της σπονδυλικής στήλης, την εκτέλεση διατάσεων για τη διατήρηση της ελαστικότητας και την εκπαίδευση για διατήρηση σωστής θέσης σώματος στην καθημερινότητα. Οι ασκήσεις εξατομικεύονται ανάλογα με το σημείο της δισκοκήλης, τον τρόπο ζωής του ασθενούς και τη σοβαρότητα των συμπτωμάτων.
Συνιστάται, τέλος, η αποφυγή παρατεταμένης καθιστικής στάσης, η προσοχή κατά την άρση βάρους, η διατήρηση φυσιολογικού σωματικού βάρους και η έγκαιρη αναγνώριση οποιασδήποτε επιδείνωσης των συμπτωμάτων, όπως αυξημένος πόνος, μούδιασμα ή μυϊκή αδυναμία. Η σωστή εφαρμογή τους μπορεί να μειώσει την πιθανότητα χειρουργικής επέμβασης.
Δισκοκήλη
Χειρουργική Θεραπεία
(Περινευρικές Εγχύσεις – Εγχείρηση)
Επισκληρίδιες περινευρικές εγχύσεις
Η χειρουργική αντιμετώπιση της δισκοκήλης αποτελεί επιλογή, όταν τα συμπτώματα είναι σοβαρά, παρατεταμένα ή δεν υποχωρούν με συντηρητικές μεθόδους. Είναι σημαντικό να τονιστεί ότι η πλειονότητα των ασθενών ανταποκρίνεται στην συντηρητική θεραπεία και μόνο ένας μικρός αριθμός τελικά θα χρειαστεί χειρουργική επέμβαση.
Η χειρουργική θεραπεία μπορεί να περιλαμβάνει είτε περινευρικές εγχύσεις, είτε αφαίρεση του πάσχοντος τμήματος του δίσκου με ελάχιστα επεμβατικές τεχνικές.
(Περινευρικές Εγχύσεις – Εγχείρηση)
Επισκληρίδιες περινευρικές εγχύσεις
Επισκληρίδιες Περινευρικές Εγχύσεις
Οι επισκληρίδιες περινευρικές εγχύσεις είναι μια τεχνική που αφορά στη χορήγηση φαρμάκων, μέσω ένεσης, απευθείας στη σπονδυλική στήλη, κοντά στο νευρικό ιστό που προκαλεί τον πόνο. Οι εγχύσεις αυτές έχουν και διαγνωστικό και θεραπευτικό σκοπό.
- Διαγνωστικός , καθώς η έγχυση επιτρέπει στον χειρουργό σπονδυλικής στήλης να εντοπίσει ακριβώς το σημείο από το οποίο προέρχεται ο πόνος
- Θεραπευτικός, καθώς η χορήγηση φαρμάκων μπορεί να ανακουφίσει σημαντικά τα συμπτώματα
Γίνονται σε περιβάλλον χειρουργείου, χωρίς νάρκωση, υπό ακτινολογική καθοδήγηση, με διάρκεια που δεν ξεπερνάει τα 10 λεπτά. Είναι απόλυτα ασφαλής και καλά ανεκτή από τους περισσότερους ασθενείς.
Δισκοκήλη
Χειρουργική Αφαίρεση Δίσκου (Δισκεκτομή)
Μικροδισκεκτομή
Ενδοσκοπική Δισκεκτομή
Χειρουργική Αφαίρεση Δίσκου (Δισκεκτομή)
Μικροδισκεκτομή
Ένας πολύ μικρός αριθμός ατόμων με δισκοκήλη τελικά χρειάζεται χειρουργική επέμβαση. Σε αρκετές περιπτώσεις, οι χειρουργοί σπονδυλικής στήλης αφαιρούν μόνο εκείνο το τμήμα του δίσκου που προεξέχει και προκαλεί το πρόβλημα.
Σπάνια, ωστόσο, ενδέχεται να απαιτείται ολική αφαίρεση του δίσκου. Σε αυτές τις περιπτώσεις, οι σπόνδυλοι μπορεί να χρειαστεί να συντηχθούν μαζί με μεταλλικό υλικό για να εξασφαλίσουν σταθερότητα στη σπονδυλική στήλη. Η μέθοδος με τα καλύτερα αποτελέσματα για την δισκοκήλη, που πλησιάζουν το άριστα, είναι η μικροδισκεκτομή.
Με απλά λόγια, μέσω μια μικρής οπής στη βάση της μέσης και με την χρήση μικροσκοπίου και ειδικών εργαλείων, ο γιατρός αποκτά πρόσβαση στο σημείο του δίσκου που προβάλλει και πιέζει τα νεύρα. Κατόπιν, αφαιρεί το κομμάτι εκείνο του δίσκου που προκαλεί το πρόβλημα. Η μέθοδος αυτή είναι αναίμακτη, εξαιρετικά ασφαλής με ελάχιστες επιπλοκές και εξαιρετικά αποτελέσματα στην αντιμετώπιση του πόνου. Ο ασθενής παίρνει συνήθως εξιτήριο την ίδια ημέρα.
Ενδοσκοπική Δισκεκτομή
Νεότερη μέθοδος είναι η ενδοσκοπική δισκεκτομή, η οποία στην ουσία είναι μια παραλλαγή με ακόμη μικρότερο χειρουργικό τραύμα και ακόμα ταχύτερη μετεγχειρητική αποκατάσταση. Το μικροσκόπιο αντικαθίσταται από μια μικροσκοπική κάμερα και η όλη διαδικασία εκτελείται μέσω ενός «σωλήνα» εργασίας.
Τα χειρουργεία της σπονδυλικής στήλης θα πρέπει να γίνονται αποκλειστικά από εξειδικευμένους γιατρούς στη χειρουργική της σπονδυλικής στήλης . Το ίδιο ισχύει και για την παρακολούθηση και καθοδήγηση των ασθενών με οποιαδήποτε πάθηση της σπονδυλικής στήλης.
